Efeze 4:1-16
Tekst : Psalm 68:8-19; Efeze 4:1-16
Thema : Hemelvaart - overwinningsfeest
Inleiding
Wat heeft de Hemelvaart van Christus nu te maken met ons leven vandaag? Bij Kerst, Goede Vrijdag, Pasen, Pinksteren kunnen we ons daar wel iets bij voorstellen. Jezus die voor onze zonden stierf, de kracht van zijn opstanding, de Heilige Geest die ons is gegeven. Hemelvaart is wel een christelijke feestdag maar nog maar weinig gemeenten houden een dienst. Het lijkt een beetje een ondergeschoven feest te worden.
Wat heeft de Hemelvaart van Christus nu te maken met ons leven vandaag? Daar wil ik vandaag over nadenken naar aanleiding van Efeze 4:7-10.
Wat opvalt is dat Paulus de Hemelvaart van Christus in verband brengt met de groei en de opbouw van de gemeente. Want die verzen 7-10 maken deel uit van een groter geheel, namelijk 4:1-16. Daarin gaat het om de oproep aan de gelovigen om zich in te zetten voor de groei en de opbouw van de gemeente. In vers 2 en 3 worden de gelovigen opgeroepen elkaar in liefde te verdragen en de samenbindende kracht van de vrede te bewaren. In vers 16 wordt het geheel samengevat met : “Ieder deel draagt naar vermogen bij tot de groei van het lichaam, dat zo zichzelf opbouwt door de liefde”.
Vers 8 begint ook met “daarom” en legt daarmee een verband met de genadegaven waarvan sprake is in vers 7. Want vervolgt vers 8 : bij zijn hemelvaart schonk Hij gaven aan de mensen. En die gaven die worden vanaf vers 11 nader omschreven als apostelen, evangelieverkondigers, herders, leraars. En uit Romeinen 12 en 1 Cor 12 weten we dat die lijst nog verder aangevuld kan worden. Gaven die bedoeld zijn om het lichaam van Christus, de gemeente, op te bouwen (vers 12).
Daarmee hebben we de kern te pakken. De Hemelvaart van Christus heeft blijkbaar alles te maken met de opbouw en de groei van de gemeente van Christus. En met de oproep om ons daarvoor in te zetten (1-3,16). Met de gaven die Christus ons heeft gegeven.
Vanuit dat gegeven willen we eens wat verder inzoomen op wat er in de verzen 8-10 over die hemelvaart wordt gezegd.
Het eerste wat we over Hemelvaart kunnen zeggen is dat het een zegetocht is. Dat blijkt uit het feit dat vers 8 een citaat is van Psalm 68:19. In Psalm 68 wordt God voorgesteld als een koning die uit de hemel is neergedaald om de strijd aan te binden tegen de vijand. En na het behalen van de overwinning stijgt Hij weer omhoog naar de hemel.
Hier wordt het beeld opgeroepen van een koning die zegevierend wordt binnen gehaald nadat hij een oorlog heeft gewonnen. U heeft waarschijnlijk allemaal wel eens een boek gelezen of een film (Ben Hur) gezien over Romeinse keizers die Rome binnen trekken na een oorlog te hebben gewonnen. Als teken van hun overwinning voerden ze de oorlogsbuit mee in hun vervolg. Die bestond uit soldaten van de tegenstander die krijgsgevangen waren gemaakt en uit goederen die waren buitgemaakt. Die buitgemaakte goederen die werden uitgedeeld aan de mensen die langs de kant van de weg stonden om de koning toe te juichen. Ze deelden als het ware in de buit. Ook al hadden ze zelf niet meegevochten in de strijd.
Dat beeld roept Paulus op door Psalm 68:19 te citeren. Nu is er wel één moeilijkheid die ik toch even wil noemen. In Psalm 68 staat “hij eiste gaven van opstandige mensen” en hier in Efeze 4:8 is sprake van “Hij schonk gaven aan de mensen”. Dat lijkt precies het tegenovergestelde. Nemen tegenover geven. Toch is de tegenstelling minder groot dan het lijkt. Paulus citeert namelijk een Aramese vertaling van het Oude Testament die in zijn tijd werd gebruikt. Die geeft echter niet zozeer een letterlijke vertaling maar vertelt veel meer wat het betekent. Hier lijkt de betekenis te zijn dat de gaven die de koning heeft opgeëist van de vijand vervolgens worden gegeven aan de mensen van zijn eigen volk. Er wordt genomen van de vijand en gegeven aan de mensen die langs de kant staan en die zo delen in de buit.
Nu neemt Paulus twee begrippen uit dat citaat van psalm 68 en past die toe op Christus. Namelijk de begrippen “opstijgen” en “gaven geven”.
Jezus is uit de hemel afgedaald naar de aarde. Hij is mens geworden. En heeft de strijd aangebonden tegen de zonde, de dood en tegen de Satan, de machten in de geestelijke wereld. En nu is de strijd gestreden. De overwinning is behaald. Koning Jezus stijgt op naar de hemel en zit van nu af aan de rechterhand van de Vader op de troon.
Tot twee maal toe wordt het begrippenpaar “afdalen” en “opstijgen” gebruik. Daarmee wordt als het ware de strijd omlijst, die Christus gestreden heeft. Vanaf zijn menswording tot aan zijn hemelvaart.
Hemelvaart is de zegetocht van Christus. Christus wordt binnengehaald als een koning die de oorlog heeft gewonnen. Ja de oorlog der oorlogen is gewonnen door de Koning der Koningen. Die zegetocht vieren wij op hemelvaart. Wij staan als het ware langs de kant van de weg en juichen onze koning Jezus Christus toe.
Het tweede dat we van hemelvaart kunnen zeggen is dat Christus van nu af aan zijn werk voort zet vanuit de hemel. Want de strijd is wel gestreden en de overwinning is behaald. Maar Gods plan met deze wereld is nog niet tot volheid gebracht. Dat is wat Christus vanuit de hemel doet vanaf zijn hemelvaart, zijn troonsbestijging. Aan het einde van vers vers 10 wordt namelijk gezegd dat Christus naar de hemel opsteeg om “alles met zijn aanwezigheid te vullen”. Zelf zou ik het vertalen met “om alles tot volheid te brengen”.
In hoofdstuk 1 staat “En Hij (God) heeft alles onder zijn (Christus) voeten gesteld en Hem als hoofd boven al wat is, gegeven aan de gemeente, die zijn lichaam is, vervuld met Hem, die alles in allen volmaakt.”
Christus zet zijn werk voort in de hemel als koning van de schepping en koning van de kerk. Het doel is om Gods plan met deze wereld en met de gemeente te voltooien, tot volheid te brengen. Van nu af aan is de hemel het controlecentrum bij het voltooien van Gods plan met de wereld en met de gemeente.
In de derde plaats betekent hemelvaart dat wij delen in de oorlogsbuit. Zoals bij de zegetocht van een koning de onderdanen delen in de oorlogsbuit. Ook al hebben ze zelf geen deel gehad aan de strijd. Zo delen wij in de zegeningen en de genade die Christus uitdeelt: vergeving, leven, vrijheid. Dat krijgen we zonder dat we daar zelf iets voor hoeven te doen. Zonder dat we zelf deel hebben gehad aan de strijd. Dat is de buit die Christus heeft binnengehaald en die Hij uitdeelt gratis en voor niets. Aan een ieder van ons is de genade geschonken naar de maat waarmee Christus geeft.
Dat betekent niet dat de een iets meer krijgt en de ander iets minder. Christus meet niet met twee maten. Nee Christus kent maar één maat en die is overvloedig. De hele bijbel getuigt er van dat God zijn genade in overvloed schenkt aan zijn kinderen. Het volk Israël kwam in een land vloeiende van melk en honing. David zingt over een overvloeiende beker. Jesaja ziet in een visioen hoe God in de toekomst alle volken zal zegenen. Dat wordt voorgesteld als een overvloedige maaltijd met uitgelezen gerechten en belegen wijnen, een feestmaal rijk aan merg en vet, met pure, rijpe wijnen.
Christus deelt uit de rijkdom en de overvloed van zijn genade. Geen mens is te klein, te zondig, te onbelangrijk om overvloedig te mogen delen in de rijkdom van zijn genade. Open je hart en je handen en u zult overvloedig ontvangen.
In de vierde en laatste plaats betekent hemelvaart dat wij worden ingeschakeld bij de voltooiing van Gods plan met de wereld en met de gemeente. Want die gaven die worden uitgedeeld die hebben natuurlijk betrekking op alles wat Christus ons geeft. Maar hier spitsen die gaven zich toe op de genadegaven, de charismata. Genadegaven die wij ontvangen ten behoeve van de ander. Om elkaar toe te rusten voor het werk in zijn dienst. Met als doel de opbouw van de gemeente van Christus.
Christus zet zijn werk voort vanuit de hemel om alles tot volheid te brengen. Hij schakelt ons daarbij in door ons genadegaven te geven. Ik realiseer me dat dit thema in onze gemeente regelmatig aan de orde komt. Op het gevaar af dat we denken het nu zo onderhand we te weten.
Maar ik denk dat we ons nooit ten volle kunnen beseffen hoe fantastisch het is om
door Christus betrokken te worden bij de voltooiing van zijn plan. Ons leven is niet doelloos. Wij nemen een plekje in, in Gods grote plan. Iedereen op z’n plaats, op z’n eigen manier. Misschien in de ogen van mensen niet spectaculair. Misschien wordt het door mensen niet altijd opgemerkt. Maar wel door Christus. Door Hem wordt u waardig bevonden mee te werken aan de voltooiing van zijn plannen.
Tien dagen na de Hemelvaart is de Heilige Geest gegeven aan de gemeente. Toen is de wereldwijde opdracht begonnen om overal het evangelie te verkondigen. De betekenis van hemelvaart is wereldomvattend. Christus is Koning. De genadegaven, de vrucht van zijn overwinning, stellen ons in staat om de wereldwijde opdracht te vervullen, zijn naam te verkondigen. Zo wordt alles tot volheid gebracht.
De vraag was : Wat heeft de Hemelvaart van Christus nu te maken met ons leven vandaag?
Hemelvaart is de zegetocht van Christus. Wij staan langs de kant en mogen delen in de buit, in genade, vrede, vergeving maar ook in genadegaven. Wij worden ingeschakeld bij Gods plan met zijn gemeente en met deze wereld. Zo wordt alles tot volheid gebracht.